Herkomst en verzorgingsgebieden¶

Introductie¶

De termen herkomst en verzorgingsgebied worden gebruikt als benaming voor hetzelfde inzicht: de verdeling van bezoekers over woongebieden. Dit hoofdstuk legt uit wat herkomstpercentages betekenen, op welke niveaus ze beschikbaar zijn en welke interpretatieregels nodig zijn om fouten te voorkomen.

Uitleg¶

Herkomst wordt bepaald op basis van devices waarvan een Nederlandse woonlocatie kan worden vastgesteld. De kleinste variant is wijkniveau of postcode-4-niveau, afhankelijk van de inrichting. Herkomst kan worden geleverd op wijk, postcode 4, gemeente of een combinatie hiervan als aanvullende optie.

Binnen herkomst zijn drie typen inzichten gebruikelijk:

Verzorgingsgebied op basis van bezoeken: welk deel van de bezoeken uit een herkomstgebied komt.
Verzorgingsgebied op basis van unieke bezoekers: hetzelfde, maar dan op basis van unieke bezoekers.
Marktpenetratie of uniek bereik: welk deel van de bevolking van een herkomstgebied de locatie heeft bezocht binnen de gekozen periode.

Alleen Nederlandse woonlocaties

In de berekeningen worden alleen devices meegenomen waarvan de Nederlandse woonlocatie kan worden vastgesteld. Devices zonder bekende woonlocatie vallen buiten dit inzicht. Buitenlandse bezoekers vallen hier dus ook buiten.

Daarnaast kunnen situaties voorkomen waarbij recreanten die langere tijd op dezelfde plek verblijven in uitzonderlijke gevallen als woonachtig kunnen worden gezien.

Er worden privacydrempels toegepast. Herkomst wordt alleen getoond wanneer er voldoende data is om het volledig geaggregeerd te houden. Daardoor is herkomst in de praktijk vooral bruikbaar over langere periodes.

Voor verreweg de meeste locaties is een week de absolute minimale periode om een stabiel herkomstbeeld te verkrijgen. Hierbij geldt dat hoe rustiger de locatie is, hoe betrouwbaarder de woonplaatsanalyse-cijfers zijn over een langere periode.

Indien er geen betrouwbaar aantal op een herkomstgebied kan worden geleverd, wordt dit gebied niet opgenomen in het rapport. Door buitenlands bezoek, bezoekers zonder bekende woonlocatie en drempels komt de som van herkomsten dus nooit aan de 100%.

Hoe groter het herkomstniveau, hoe eerder de uitkomst bruikbaar wordt. Een analyse op gemeentelijk niveau kan eerder voldoende meetpunten hebben dan een analyse op postcode-4-niveau.

Het vergroten van de meetlocatie kan ook helpen, omdat er dan meer meetpunten binnen de locatie ontstaan en daarmee meer herkomstinformatie beschikbaar komt.

Niet vermenigvuldigen met totale aantallen

Herkomstpercentages mogen niet zomaar worden vermenigvuldigd met totale bezoekaantallen. Herkomstpercentages zijn gebaseerd op de subset met bekende Nederlandse woonlocatie. Totale bezoeken omvatten alle gemeten aanwezigheid, inclusief devices zonder bekende woonlocatie. Vermenigvuldigen leidt dan tot een schatting op een schatting en vergroot de foutmarge.

Voorbeeld(en)¶

Voorbeelden

Een winkelgebied wordt een half jaar gemeten en de herkomst laat zien dat het merendeel uit omliggende gemeenten komt. Dit bevestigt een regionale functie en helpt bij het afbakenen van het primaire verzorgingsgebied.
Een recreatiegebied laat herkomst zien verspreid over meerdere gemeenten. Dit duidt op bovenregionale aantrekkingskracht en kan helpen bij keuzes rond marketing, bereikbaarheid en voorzieningen.
Een cultuurvoorziening bekijkt herkomst op wijkniveau en ziet dat bezoekers vooral uit enkele wijken komen. Op basis hiervan kan gekozen worden voor gerichte communicatie in wijken die ondervertegenwoordigd zijn.

Aandachtspunten¶

Aandachtspunten

Herkomst is niet geschikt voor korte periodes. Een dag-evenement levert bijvoorbeeld meestal onvoldoende data op herkomstniveau om betrouwbare uitspraken te doen.
In veel gevallen is een week de kortste periode die überhaupt overwogen kan worden en dan alleen bij drukke, grote locaties en vaak op grover niveau zoals gemeente.
Herkomst bevat geen buitenlandse verdeling. Daarvoor is een aparte module voor buitenlands bezoek beschikbaar.
Percentages zijn bedoeld voor verhoudingen en vergelijkingen. Het omrekenen naar absolute aantallen zonder specifieke berekening levert een onbetrouwbaar resultaat op.